صنایع همواره به مواد شیمیایی نیاز دارند تا بتوانند محصول نهایی خود را تولید نمایند. مواد شیمیایی مختلف با کاربردهای مشخص برای هر صنعتی وجود دارد. با ما همراه باشید تا شما را با سولفات آلومینیوم در صنعت آشنا کنیم.
سولفات آلومینیوم چیست؟
این ماده بهصورت بلورهای سفید و براق گرانول یا پودر است و در طبیعت بهعنوان ماده معدنی آلونوژنیت وجود دارد. سولفات آلومینیوم را گاهی اوقات آلوم یا آلوم کاغذ ساز مینامند، اما نام “آلوم” معمولاً و بهدرستی برای هر نمک سولفات دوتایی با فرمول عمومی XAl(SO4)2·12H2O استفاده میشود که X یک کاتیون یک ظرفیتی مانند پتاسیم یا آمونیوم می باشد.
سولفات آلومینیوم عملکردی مشابه آلوم دارد اما سختتر است.
سولفات آلومینیوم نمکی از آلومینیوم است که از آلومینیوم، گوگرد و اکسیژن تشکیلشده و دارای سه عنصر فراوان است. فرمول مولکولی آن Al2 (SO4)3 یا Al2S3O12 یا Al2O12S3 است.
این ماده فرار یا قابل اشتعال نیست اما زمانی که با آب ترکیب میشود باعث سوختن پوست یا خوردگی فلز میگردد. در ترکیب با آب قلیایی هیدروکسید آلومینیوم یا Al(OH)3 رسوب میکند. این ماده را میتوان بهطور طبیعی در آتشفشانها یا زبالههای معدن یافت.
کاربرد سولفات آلومینیوم
تصفیه آب
شرکتهای آب و فاضلاب از این ماده برای تصفیه آب آشامیدنی استفاده میکنند. حتی برای آب غیر آشامیدنی نیز برای از بین بردن باکتریها و رسوبات کاربرد دارد. حضور این سولفات در آب باعث میشود که ناخالصیهای میکروسکوپی در کنار یکدیگر جمع شوند و ذرات بزرگتری تشکیل شود. سپس این تودهها در ته ظرف قرار میگیرند و میتوانند فیلتر شوند بنابراین آب سالمی به دست مصرفکنندگان میرسد.
مصارف خانگی
این ترکیب اغلب در جوششیرین یافت میشود، اگرچه در مورد مناسب بودن افزودن آلومینیوم به رژیم غذایی اختلافنظر وجود دارد. برخی از ضد عرقها به دلیل خاصیت ضد باکتری بودنش حاوی سولفات آلومینیوم هستند.
چاپ پارچه
یکی دیگر از کاربردهای فراوان این ماده در رنگآمیزی و چاپ روی پارچه است. وقتی این ترکیب در مقدار زیادی آب که دارای pH خنثی یا کمی قلیایی است حل شود، هیدروکسید آلومینیوم تولید میکند بنابراین به نامحلول شدن رنگ کمک کرده و منجر به چسبیدن رنگ به الیاف پارچه میشود. بنابراین نقش سولفات آلومینیوم بهعنوان یک ماده ثابتکننده رنگ است، به این معنی که با ساختار مولکولی رنگ و پارچه ترکیب میشود تا وقتی پارچه خیس میشود رنگ از بین نمیرود.
تولید کاغذ
در گذشته از سولفات آلومینیوم در ساخت کاغذ استفاده میشد. در این فرآیند، این ماده را با صابون گل محمدی ترکیب میکنند تا قدرت جذب کاغذ را تغییر دهد، که باعث تغییر خواص جذب جوهر در کاغذ میشود.
پزشکی
سولفات آلومینیوم چندین کاربرد عملی در زمینه پزشکی دارد.
این ماده در درجه اول بهعنوان عامل انعقادی در معالجه بریدگیها و خراشهای جزئی و همچنین خوشبوکننده (به دلیل خاصیت ضد باکتری بودن) استفاده میشود.
این ترکیب همچنین آنتیژنهای پروتئینی را در محلول جذب کرده و رسوب میدهد. رسوب حاصله با تسهیل آزاد شدن کند آنتیژن از انبار واکسن تشکیلشده در محل تلقیح، ایمنیزایی واکسن را بهبود میبخشد. سولفات آلومینیوم در موادی که در صنعت داروسازی استفاده میشود وجود دارد.
مواد غذایی
سولفات آلومینیوم برای اهداف مختلفی در صنعت مواد غذایی استفاده میشود. در صورت استفاده مطابق با روشهای صحیح تولید، مشکلی برای سلامت فرد ایجاد نمیکند. از این ماده عمدتاً بهعنوان غلیظ کننده و امولسیون استفاده میگردد.
از آلوم همچنین میتوان برای موارد زیر استفاده کرد:
- کنترل سطح pH موجود در چغندر، گوجهفرنگی و همچنین سایر سبزیها
- تصفیه آب چغندرقند
- حجم دهنده کیک
دباغی چرم
همچنین میتوان از این سولفات در فرآیند برنزه سازی که برای ساخت چرم در مبل، دستکش یا کمربند استفاده کرد. وقتی پوست حیوانات برای تولید چرم پردازش میشود، در فرآیندی به نام برنزه سازی با مواد شیمیایی مورد حفاظت قرار می گیرند. در طی این فرآیند، سولفات آلومینیوم با کلرید سدیم (نمک خوراکی معمولی)، آرد و نمک دیگری به نام کربنات سدیم مخلوط شده و روی پوستها مالیده میشود. قبل از پاک شدن مخلوط به مدت 24 ساعت روی پوست مینشیند. کل این فرایند چندین بار تکرار میشود. مخلوط حاوی سولفات آلومینیوم از پوسیدگی پوست جلوگیری میکند.
خطرات سولفات آلومینیوم
آلومینیوم است در حقیقت خوراکی است و در صنایع بهداشتی نیز کاربرد های زیادی دارد. طبیعتاْ اگر ماده ای خوراکی است برای سلامتی انسان ضرر ندارد اما در رابطه با این ماده که به هر حال شیمیایی است و باید در مقادیر کم مورد استفاده قرار گیرد. وقتی این سولفات با آب مخلوط شود، اسیدسولفوریک تولید میکند که پوست و چشم انسان را میسوزاند. تماس با پوست باعث بثورات قرمز، خارش و احساس سوزش شده و استنشاق آن باعث تحریک ریهها و گلو میشود. بنابراین، بلافاصله سرفه و تنگی نفس در فرد نمایان میگردد. خوردن سولفات آلومینیوم تأثیر بسیار منفی بر روی پوشش روده و معده دارد. در بیشتر موارد فرد شروع به استفراغ کرده و دچار حالت تهوع و اسهال می شود. ذکر این نکته ضروری است که مضرات سولفات آلومینیوم در صورت تماس طولانی مدت و طی مصرف سالیان طولانی ایجاد می شود و نسبت به دیگر مواد شیمیایی بسیار ایمن تر است. میزان زیاد سولفات آلومینیوم در رژیم غذایی و یا از طریق محصولات آرایشی و بهداشتی ، می تواند موجب تغییر در بافت سیستم عصبی شده و در مواردی ، تماس زیاد با آلومینیوم موجب افزایش ریسک ابتلا به برخی انواع سرطان و یا آلزایمر خواهد شد.
در پایان
این سولفات یکی از مواد شیمیایی کاربردی در صنایع مختلف است. در این مقاله برخی از کاربردهای آن را بهاختصار توضیح دادیم. امید است با این ماده تا اندازهای آشنا شده باشید.
در سایت و اپلیکیشن تموک با کیفیت ها را بیابید!
